Zaręczyny stanowią ważną chwilę dla pary przyszłych małżonków. To właśnie podczas tej wyjątkowej okoliczności kobieta otrzymuje tradycyjny prezent od mężczyzny – pierścionek zaręczynowy. O tym, na którym palcu będzie go nosić, decydują względy kulturowe. W Polsce panuje zwyczaj, iż kobieta pierścionek nosi na serdecznym palcu prawej dłoni. Dlaczego akurat na tej dłoni, skoro w wielu krajach świata pierścionek zaręczynowy nosi się na lewej ręce?
Tradycyjne polskie zaręczyny. Relikt przeszłości czy aktualny trend?
Do niedawna para musiała uzyskać oficjalną aprobatę rodziców przyszłej Panny Młodej. Zaręczyny tradycyjnie odbywały się w domostwie kobiety, a przy nakrytym stole siadali wszyscy zainteresowani – przyszła para młodych oraz przyszli teściowie Pana Młodego. Oficjalną prośbę o rękę małżonki poprzedzała kolacja lub obiad. Coraz częściej odchodzi się od tych reliktowych, uroczystych oświadczyn w rodzinnym gronie. Mimo ewolucji formy jeden element pozostał ten sam – jest nim pierścionek zaręczynowy, który przyszła małżonka zakłada na serdeczny palec prawej ręki. To właśnie założenie go na dłoń stanowi najważniejszy moment tego wyjątkowego wieczoru.
Dlaczego pierścionek zakładamy na prawą rękę?

Prawa dłoń jest nieprzypadkowa: taki wybór ma swoje uwarunkowania w polskiej historii. Po klęsce powstania styczniowego młode polki przełożyły swoje pierścionki na prawą rękę w geście żałoby. Tak już zostało do dziś. Innym powodem są względy praktyczne. To właśnie prawą ręką wykonujemy najwięcej podstawowych czynności życia codziennego, zatem jest ona, przynajmniej w warstwie technicznej, istotniejsza. Wybór prawej dłoni odnosi się także do kwestii religijnych – to nią wykonujemy znak krzyża, bierzemy wodę święconą czy trzymamy za rękę współmałżonka podczas ceremonii ślubnej.
Jak jest w innych rejonach świata? Biżuteria indyjska i niecodzienne zaręczyny w Indiach.

Nasz wzorzec kulturowy dalece odbiega od tego, czego możemy doświadczyć m.in. w krajach południowoazjatyckich. Zaręczyny w Indiach mają niezwykły klimat i wiążą się z osobną uroczystością, przypominającą nieco swoją doniosłością nasze, europejskie wesela. A przecież to dopiero zaręczyny! Hinduskie zaręczyny obfitują w wiele rytuałów, a ich szczegółowy przebieg zależy od życia w określonej grupie etnicznej. Inaczej będą je obchodzić mieszkańcy Kaszmiru, a jeszcze inaczej społeczności Indii środkowych. Ogólny rys jest jednak bardzo podobny: na przyjęciu obecnych jest kilkuset członków rodziny. Istotnym elementem imprezy jest biżuteria indyjska – kobiety noszą kolorowe naszyjniki, korale i inne, kolorowe ozdoby. Uroczystość obfituje w bogaty poczęstunek, a cała impreza planowana jest z kilkumiesięcznym wyprzedzeniem. Nie ma zatem, tak jak w przypadku polskich zaręczyn, elementu niespodzianki.
W jakich rejonach świata kobiety noszą pierścionek na lewej ręce?

Pierścionki zaręczynowe noszone są na lewej dłoni m.in. we Francji, Stanach Zjednoczonych czy Wielkiej Brytanii. Założenie symbolu wierności na prawą rękę może być uznane za coś nieodpowiedniego. Ma to swój związek z starogrecką tradycją, znaną jeszcze w starożytnych miastach polis. Greccy badacze wierzyli, iż to w centralnym miejscu lewej dłoni mieści się jedna z najważniejszych żył człowieka. Miała być ona “drogą do serca”, stąd też pierścień miałby być elementem łączącym małżonków, dającym szczęście i wieczną miłość. Założenie pierścionka na prawą dłoń nie przynosiło takiego efektu, dlatego w większości państw europejskich to właśnie lewa ręka jest w tym kontekście istotniejsza.


